Category Archives: Zomerthema’s

Zomer

Thema’s voor de zomer:

Bijen

bij

 

Lieveheersbeestjes

lhb-tomaat

Lieveheersbeestjes

Kinderen vinden lieveheersbeestjes altijd prachtig om te zien. Er zijn maar weinig kinderen bang van dit insect. Heel grappig is dat ze altijd denken dat lieveheersbeestjes net zo oud zijn als het aantal stippen dat ze hebben. Dit fabeltje is maar moeilijk uit te bannen; en of het nodig is…?

Voor lieveheersbeestjes is het moeilijk in gevangenschap te overleven. Je kunt ze voeren met een in honing gedrenkt watje, maar aan het eind van de dag wel weer naar buiten brengen!

lieveheersbeestjeseitjes

Kringgesprek:

Wat is een lieveheersbeestje eigenlijk? (een insect, een kevertje)
Hoe ziet het eruit? (rood met zwarte stippen, 6 pootjes, voelsprietjes)
Hoe ziet de larve van een lieveheersbeestje er uit?

lieveheersbeestjeslarve
Wat doet hij met zijn voelsprietjes, antennes? (voelen, ruiken en proeven)
Waarom heeft een lieveheersbeestje zo’n harde schild? (om zijn vleugeltjes te beschermen)
Heb je wel eens andere soorten gezien? (er komen in Nederland wel 60 soorten voor)
Hebben alle lieveheersbeestjes stippen? (nee, sommige hebben vlekken)
Hoe oud worden lieveheersbeestjes? (meestal 1 jaar, sommigen uiterlijk 3 jaar)

lieveheersbeestjespop
Wat eet een lieveheersbeestje? (bladluizen, wel 100 op een dag; eigenlijk dus een behoorlijke moordenaar!)
Waarom is een lieveheersbeestje rood? (dat betekent: pas op ik smaak vies, ik ben giftig)
Heb je wel eens een geel plasje van een lieveheersbeestje gezien? (dat doen ze expres, als ze bang zijn, dat plasje ruikt en smaakt vies, het is een soort van bloeden)
Wat doen lieveheersbeestjes in de winter? (Lieveheersbeestjes houden een winterslaap. Ze verstoppen zich het liefst onder de losse schors van een boom.)

lieveheersbeestjesoverwinteren

Kijk voor meer informatie bij Wikikids

Verzameling:

Lieveheersbeestjes zijn zeer uitnodigend om te verzamelen. Ze zien er fleurig uit. Verzamel met de kinderen allerlei lieveheersbeestjes spulletjes en stal ze uit op een tafel.

Woorden over lieveheersbeestjes:

boek

Rekenspelletjes:

Met de stippen van lieveheersbeestjes zijn best wel wat spelletjes te bedenken.
Bijvoorbeeld: maak lieveheersbeestjes zonder stippen en een flink aantal ronde stippen, knopen of fiches. Je kunt een bepaald aantal stippen eerlijk gaan verdelen. Of steeds eentje meer op elk lieveheersbeestje. Kaartjes met cijfersymbolen erbij en het juiste aantal stippen erbij leggen. Of op beide kanten van de schildjes evenveel stippen leggen.

Een lieveheersbeestje eet wel honderd luizen op een dag. Maak kaartjes van lieveheersbeestjes en kaartjes met groepjes van 10 bladluizen. Daarmee kan inzichtelijk gemaakt worden hoeveel lieveheersbeestjes eigenlijk wel eten.

gestreeptlieveheersbeestje

Proefje met een lieveheersbeestje:

Zet een lieveheersbeestje op je hand. Draai voorzichtig je vingers en je arm omhoog. Wat doet het lieveheersbeestje? (hij loopt omhoog en als hij hoog genoeg is opent hij zijn schildjes, zodat hij met zijn vleugeltjes weg kan vliegen.)

harlekijnlieveheersbeestje

Recept Lekkere lieveheersbeestjes:

Snijd een tomaat doormidden, leg hem op een blaadje sla. Stippen maken door met een cocktailprikker een gaatje te maken en daar een stukje roggebrood/ of rozijntjes in stoppen. Pootjes en sprietjes van pepsels (zoute stokjes) Eet smakelijk!

lhb-tomaat

Knutselwerkjes over lieveheersbeestjes:

Een kei van een lieveheersbeestje:

Neem een mooie ronde kei met een wat platte onderkant. Rood schilderen, zwarte stippen erop en een kopje erop schilderen. Van vilt of chenilledraad zes pootjes eronder lijmen en voelsprietjes. Mooi aflakken.

lhb-steen

Lieveheersbeestje vouwen:

Schuine kruis aan de ene kant van een rood vouwblaadje, omdraaien en het rechte kruis aan de andere kant. In elkaar schuiven. In vorm knippen en van sits papier stippen, pootjes en een kopje erop maken.

lhb-vouwsel

 

Lieveheersbeestjes druppelen:

Met een brandende rode kaars druppels laten vallen op een wit blad. Dit moet natuurlijk wel onder toezicht gebeuren. (denk aan de haren van de kinderen!) Goed in de gaten houden wat er gebeurt als de kaars hoger of lager bij het papier gehouden wordt. De stippen erop tekenen met een fijne watervaste zwarte stift. Voelsprietjes en pootjes tekenen. Als je nog bloemetjes erbij wilt hebben kun je met verschillende kleuren kaars nog verder druppelen. Met water verdunde ecoline eroverheen. Steeltjes eraan tekenen.

lhb-kaarsdruppels

Lieveheersbeestjes stempelen (1)

Met een halve aardappel rode verf stempelen. Daarna met spijkers met een grote platte kop (asfaltnagels) zwarte stippen erop stempelen. Met een kurk een zwart kopje stempelen. Met verschillende andere kleuren kunnen natuurlijk nog bloemetjes worden gestempeld.

lhb-aardappelstempel

Lieveheersbeestjes stempelen (2)

Met je vingers stempelen met behulp van een rood stempelkussen. (Improviseren: Sponsachtig keukendoekje of een lapje vilt met rode-stempelinkt of -ecoline besprenkelen) Met zwarte stift of zwart potlood de stippen, kopjes en voelsprietjes erbij tekenen.

5stippeliglieveheersbeestje

Lieveheersbeestjes schatkistje:

Een priegelwerkje: met een fijn penseeltje halve erwten rood schilderen met plakkaatverf. Een luciferdoosje met groen sitspapier beplakken. Als de erwten opgedroogd zijn kunnen ze met lijm op het luciferdoosje geplakt worden. Met zwarte stift de stippen en kopjes tekenen. De kinderen kunnen het doosje gebruiken om iets in te verzamelen. Er kan ook een houten knijper groen geschilderd worden en daar dan allemaal lieveheersbeestjes op plakken.

lhb-schatkistje

Lieveheersbeestjes en bladluizen:

Plak lange dunne bruine stroken op een blad, dit is een gedeelte van een boom. Stempel met kurk: rode lieveheersbeestjes, groene bladluizen en zwarte mieren. Als de verf droog is met zwarte stift bijwerken (pootjes, stippen enz)

lhb-luizen

Lieveheersbeestje van een bierviltje:

Leg een prop kranten op een bierviltje, plak er stroken kranten, ingesmeerd met plaksel, overheen. Laten drogen en schilderen. Pootjes en sprietjes eraan plakken.

lhb-bierviltje

Lieveheersbeestjes bloemenkrans:

Knip een cirkel uit een stuk stevig groen karton. In het midden een ster knippen of prikken. Punten omhoog vouwen en versieren met lieveheersbeestjes en bloemen.

lhb-bloemenkrans

Lieveheersbeestjes ketting:

Maak met plaksel en wc-papier fijne papiermaché. Maak balletjes en prik ze aan een, met zalf in gesmeerde, breinaald. Laten drogen en dan schilderen. Pas daarna eraf schuiven. Rijgen aan een katoenen draad. Om wat afstand te krijgen kunnen er kleine stukjes riet tussen geregen worden of gewone kralen.

lhb-ketting

Lieveheersbeestjes rolstempel:

Plak allemaal rondjes van sponzige vaatdoekjes (of rubberplaat) met sterke lijm op een closetrolletje. Eerst goed laten drogen. Dan insmeren met een kwast met rode verf en rollen maar. Op laten drogen en met een zwart potlood of zwarte stift stippen en pootjes tekenen.

lhb-rolstempel

Liedjes en versjes over lieveheersbeestjes:

Hansje Pansje kevertje

Hansje Pansje kevertje, klom eens op een hek
Neer viel de regen die spoelde Hansje weg.
Op kwam het zonnetje die maakte Hansje droog.
Hansje Pansje Kevertje, die klom toen weer omhoog.

2stippeliglieveheersbeestje

Lieveheersbeestje

Klein, klein kevertje met je jasje zonder slippen,
bolrond en oranjerood en versierd met zeven stippen.

Klein, klein kevertje met je zwarte kriebelvoetje
en een hele fijne spriet bovenop je zwarte toetje.

Klein, klein kevertje vliegt in ’t zonlicht haastig henen
Met z’n schildjes opgelicht. Een, twee, drie daar is ’t verdwenen.

oogvleklieveheersbeestje

Lief, lief heertje

(melodie: sinte, sinte Maarten)
Lief, lief heertje geef mooi weertje
geef een mooie zomerdag,
dat ’t zonnetje schijnen mag!
(en bij “mag” ’t lieveheersbeestje omhoog gooien)

14stippeliglieveheersbeestje

Lieveheersbeestje

(Klaas van Oostveen)
Een aardig klein beestje,
een lieveheersbeestje,
dat liep heel alleen door de wei.
’t Klom over een blaadje,
een takje, een zaadje,
en trippelde vrolijk en blij.

Een aardig klein beestje,
een lieveheersbeestje,
wou weten hoe mooi alles was.
Het klom in een rietje,
en toen in een sprietje,
dat stak uit het geurende gras.

Een aardig lief beestje,
een lieveheersbeestje,
dat wiegelde zacht in de wind.
Het rook er de bloemen
en hoorde het zoemen
van ’t nijvere bijtje,
zijn vrind.

Een aardig lief beestje,
een lieveheersbeestje,
keek uit over ’t golvende gras.
’t Zag bloempjes zo vele,
paars’, witte en gele.
’t Zag hoe mooi de zomer wel was!

7-stippeliglieveheersbeestje

Raadseltje:

Kevertje, kevertje Kriebelpoot,
mutsje zwart, jasje rood.
Hier en daar een nopje,
sprietjes op je kopje.
Op mijn handje, op mijn vel.
Kriebelpoot, dat kriebelt wel!
Hoe zo’n kevertje toch heet…
’k Ben benieuwd of jij dat weet!

citroenlieveheersbeestje

Kevertje

Kleine Kever wat ben je vlug.
Ik tel de vlekjes op je rug.
Je kleine pootjes kriebelen rond.
Waar zijn je oogjes?
Waar is je mond?

Follow Themapalet *’s board Thema: Lieveheersbeestjes on Pinterest.

Boeken en verhalen over lieveheersbeestjes:

Het vervelende lieveheersbeestje, door: Eric Carle. Uitgeverij Gottmer.
Kevertje Zwervertje, door: Ruth Brown. Uitgeverij Lemniscaat.
Lieveheersbeestjes, door: N. en A. Fischer-Nagel.
Lieveheersbeestjes rood, geel en zwart, door: C.Duval. Een Wapiti boek.
Het lieveheersbeestje, kijk en leerboek voor nieuwsgierige jonge kinderen. Door: M.L. Chen. Uitgeverij Deltas.
Het lieveheersbeestje, door: G. Ingves.
Ben jij een lieveheersbeestje? Door: Judy Allen. Uitgeverij Gottmer.
Eentje Geentje het lieveheersbeestje, door: E.van Dort en G. Westerink. Uitgeverij Christofoor.
De sterrenkever, door: M. Sidjanski. Uitgeverij: De Vier Windstreken.

 

Bijen

Bijen leven van nectar en stuifmeel. Van nectar maken ze honing. Het zijn insecten die voor de bestuiving zorgen. Hommels zijn bijen met langere haren, zodat ze ook in koudere streken kunnen leven. Op de hele wereld komen bijen voor, behalve op Antarctica, daar is het te koud. Bijen leven in volken, maar er zijn ook bijensoorten die alleen leven. Vrouwtjesbijen uit een volk hebben een angel. Deze angel gebruiken ze om hun volk te beschermen tegen indringers. Vrouwtjesbijen die alleen leven hebben geen angel, ze hebben geen volk om te beschermen. Als een bij gestoken heeft, laat haar angel los. De bij sterft dan.

bijtjeklein

Kringgesprek:

Neem een potje honing en zet het in de kring.
Zorg voor genoeg ijsstokjes voor alle kinderen.
Misschien ook wat honingdropjes of honingsnoepjes.
Bijenboenwas en waskaars.
Wie weet wat dit is? Is het zoet, zuur, zout of bitter?
Wie heeft wel eens honing geproefd? Hoe ruikt honing?
Wie wil het proeven? (doop een ijsstokje in de honing en likken maar.)
Waar komt honing vandaan? En hoe gaat dat?

bijenkoningin

In de bijenkorf:

De koningin (moerbij), legt elke dag wel 1000 eitjes!
De dar, het mannetje
De werksters
De voedserbij, zorgt voor de larven
De wachtbij of soldaatbij, zorgt voor de veiligheid
De metselaarbij, maakt van was raten voor de eitjes.
De huisbij, poetsbij en koelbij houden alles netjes en schoon
De speurbij of haalbij gaat op zoek naar de juiste bloemen.

Wat zullen deze bijen de hele dag doen? Hoe zou je ze kunnen tekenen? Waaraan herken je ze dan? Wat hebben ze nodig?
Hebben bijen vijanden? Ja, de mens, die heeft steeds meer ruimte nodig om huizen en wegen te bouwen. Waardoor er steeds minder velden met bloemen overblijven.
Wat zou er gebeuren als er geen bijen meer zijn? Dan worden de meeste bloemen niet meer bevrucht. Dan zijn er haast geen vruchten meer.
Als een speurbij en goed plekje met bloemen heeft gevonden dan neemt ze wat nectar mee naar de korf, laat het proeven en doet een dansje om te vertellen waar ze het heeft gevonden. Ze doet een rondedans als het bloemenveld dichtbij is en een kwispeldans als het bloemenveld verder weg is.

 

honingpot

Filmpjes kijken op school TV over hoe bijen honing maken:

De bij maakt heerlijke honing

Hoe maken bijen honing?

vleugels

Woorden bedenken:

Maak een aantal bloemen met een letter in het hart. Neem een vingerpop-bijtje en vlieg naar een bloem. Benoem de letter en bedenk er een woord bij. Laat daarna de kinderen met het bijtje een bloem opzoeken en een woord bedenken.

bijtjeklein

Rijmwoorden bedenken:

Op bijenwoorden als: bij, zoem, raat, was, zoet.

Een woordspin:

Teken een bijenkorf in het midden. De bijtjes laten een spoor achter bij het vliegen uit de korf. Op dat spoor worden woorden geschreven die met bijen te maken hebben.

angel

Woorden over bijen:

boek

Spreekwoorden over bijen:

Iemand honing om de mond smeren – heel aardig tegen iemand doen, zodat hij iets voor jou gaat doen.

Wie honing wil eten moet lijden dat bijen hem steken – als je iets moeilijks voor elkaar wilt krijgen moet je er wel wat voor over hebben.

Ze komen als bijen naar de honing – ze komen met zijn allen en willen graag wat doen.

Voorbereidend rekenen:

Zorg voor ongeveer 100 kartonnen bijtjes. (ovaaltjes van geel karton, kopje en streepjes met zwarte stift) En vijf bijenkorfjes van karton, met daarop een getal.
Gooi een handje bijtjes op tafel.
Zijn het er meer of minder dan 10 (5, 20, 100)?
Eerst schatten, daarna tellen.
Uiteindelijk alle bijtjes op tafel en schatten hoeveel het er zijn.
Tellen; denk aan een handige strategie.
Bijenkorfjes gemaakt van karton, met een getal erop.
Een kind grijpt een handje bijtjes en schat eerst of het er genoeg zijn. Daarna tellen, en aanvullen of weghalen.
De koningin is groter dan de andere bijen. Ze legt wel meer dan 1000 eitjes op een dag. Een bijenkoningin wordt ook wel Moerbij genoemd, omdat ze de moeder van alle bijen in de korf is. Dus alle bijen zijn eigenlijk prinsen en prinsessen. Een koningin kan wel 4 tot 5 jaar oud worden.

imker

Recept Honingcakejes:

(ongeveer 30 stuks)

Nodig:
450 gram honing
250 gram suiker
2 eieren
½ theelepel gemberpoeder
geraspte sinaasappelschil
500 gram bloem
1 dl room
1 theelepel kaneel
1 theelepel bakpoeder

Verwarm de oven voor op 170˚C.
Verwarm de honing in een pannetje op een laag vuur. Als de honing vloeibaar is over gieten in een ruime kom. Suiker er door roeren. Kluts de eieren in een ander schaaltje en roer de room er door. Schenk het nu voorzichtig bij de honing.
Weeg 500 gram bloem af en roer daar het bakmeel, de gember, de sinaasappelschil en het kaneel door. Meng nu alles doorelkaar.
Vet een bakplaat in en schenk daar het deeg in.
Zet de bakplaat een uur in het midden van de oven.
Laat de cake afkoelen en snijdt hem in 30 stukjes.

bijtjeklein

Bewegingsles over bijen:

Nodig: 4 of 5 kleine kroontjes met een getal erop (bv: 3, 5, 8, 10, 12)
Start: Wijs een koningin aan (of je bent het zelf), dit kind bepaalt waar de groep naar toe gaat. Het is natuurlijk leuk als er wat hindernissen genomen kunnen worden.

Kern 1: Bijen nadoen: zoemen, vliegen, prikken, metselen, toedekken, dansen.
Kern 2: De koningin wil graag een bepaald aantal bijtjes hebben. Dus gaat ze tellen. Geef een kind een kroontje, zij zoekt evenveel bijen als op het kroontje staan. De koningin houdt de eerste vast, samen op zoek naar de volgende. Tot het genoeg is. Dan gaan ze op de grond zitten. ”
Dit kan ook met meerdere groepjes. (Wie is het eerste klaar? Hoeveel blijven over of zijn tekort?)
Kern 3: De koninginnen gaan verspreid door het lokaal staan, de bijtjes zorgen dat het juiste aantal in de groepjes staan.

Slot:
Ik stond laatst voor een bijenhuis, o,o,o.
En alle bijen waren thuis, zo, zo, zo.
De koningin die ging op reis,
De bijen raakten van de wijs.
Ze deden allemaal zo…
Ze deden allemaal zo…
Ze deden allemaal zo!

Groepswerk honingraat met bijen:

Alle kinderen tekenen met wasco een bijtje op een honingkleurig zeshoek. Alle zeshoeken tegen elkaar aan leggen en je hebt een honingraat.

groepswerk

Groepswerk:

Honingraten uitprikken. Zeven zeshoeken aan elkaar, de buitenste zes uitprikken en geel vliegerpapier erachter plakken. In het midden een bijenkoningin (kleuren, uitknippen en opplakken)

prikwerkje

Filligraan:

Van allemaal evenlange en evenbrede bruine stroken cirkels plakken. Van die cirkels zeshoeken vouwen en aan elkaar plakken. In de celletjes kunnen eitjes en larven van crepepapier geplakt worden.

filigraan_raat

Bloem op een ijsstokje:

Van ronde vouwblaadjes bloemen maken.
Als je meerdere blaadjes gebruikt, wordt de bloem nog mooier.
Daarna op een ijsstokje plakken. (In het hartje van de bloem kan een letter geschreven worden; voor bij het taalspelletje)

bloem1

bloem2

bloem3

bloem4

bloem5

bloem6

Bijen mobile:

Nodig: twee lange sateprikkers, touw, vier muizentrap bijtjes en een bijenkorf.

mobile-bijtjes

Bijenkorf vouwen:

vouwenbijenkorf

muizentrap_bjitje

Bijenkorf scheuren en stempelen:

Scheur van kranten een aantal stroken die steeds korter worden. Stempel met je vinger en gele verf heel veel bijtjes om de korf heen. Als het droog is kunnen de bijtjes hoofdjes, angels, streepjes en vleugels erbij getekend krijgen.

stempelen_en_scheuren

Bijtje van een closetrol:

Beplak een closetrol met geel papier en plak daar zwarte stroken overheen. Maak een prop van krant en daarover zwart crepepapier. Touwtjes door het lijf als pootjes. (Aan de uiteindes een knoop of een kraal) Sprietjes van chenilledraad.
Je kan het closetrolletje ook omwikkelen met zwarte en gele wol, dat ziet er ook leuk uit en is goed te doen.

bijtje_closetrol

Bijtje weven:

Span een draad om een niet al te groot kartonnetje.
Weef met zwarte en gele wol.
Maak een bijenhoofd en niet het vast, pootjes en een angel eraan.

weven2

weven3

Bijtjes en een bijenkorf vouwen:

Neem voor elke kind twee vouwblaadjes (10×10), een zwarte en een gele. Hiermee worden vier bijtjes gemaakt.
Dan een groot vouwblad (20×20), voor een bijenkorf.

vouwenbijtjes

 

Kleioefening:

Slangetjes rollen om een bijenkorf mee te vormen.
Balletjes rollen om bijtjes van te maken.

bijenkorf2

Bijenketting:

Van natuurklei of zelfdrogende klei.
Balletjes rollen en aan een stokje rijgen.

bijenketting

Bijenkroontje:

Zie bij lieveheersheestjeskroontje.

bijenkrans

Liedjes en versjes over bijen:

Zoek korfje op

(Liedje uit Kleuterwijs, blz 110, tekst: Baukje Vellekoop).
Bij, bij, bij, zoek je korfje op.
Vlieg je woning in, breng er honing in.
Bij, bij, bij, vlieg de heide op
en breng honing in voor je koningin.

honing

Dommeldot

In een oude honingpot,
daar woont het beertje Dommeldot,
het is er niet groot, het is er niet klein
maar Dommeldot die woont er fijn.

Bijtjes

Bijtjes komen vragen,
mag ik wat honing dragen?bijtje
Mag ik wat honing kleine bloem?
Zoem, zoem, zoem.

raat

Ra, ra, ra?

Ra, ra, ra wie woont er hier,
in het paleis, in het paleis?
Ra, ra, ra wie woont er hier,
in het paleis van papier?

korf

Van een bruine beer

Er was er eens een bruine beer, brom, brom, brom.
Die danste maar wat heen en weer, rond en om.
Hij knikte met zijn dikke kop, rik, rak, rak.
En pakt een grote honingpot, pik, pak, pak.
Hij likte met zijn tong zo rood, lip, lap, lop.
En snoept de honing zonder brood lekker op.

honingpot

Bijtje zoemt

Bijtje zoemt de kamer rond.
Kijk, nu zit hij op de grond.
Maar ik hoor hem al weer zoemen…
O, daar zit hij op de bloemen.
He, waar blijft hij nu zo gauw?
Ja hoor, op de neus van jouw!

bij

Bruin bijtje

Ik zou best een bijtje willen zijn
een heel gewoon bruin bijtje.
Natuurlijk niet mijn leven lang,
maar toch wel voor een tijdje.
Ik woonde in een bijenkorf
en als de dag begon,
zocht ik een tuin vol bloemen op
en zoemelde in de zon.

Follow Themapalet *’s board Thema: Bijen on Pinterest.

Boeken over bijen:

Informatief: Ben jij een bij? Door Judy Allen.

ben-jij-een-bij-
Filmpjes van Maya de bij en Little Bee
Bee Movie